Put vina – Negotin

Vinska istorija

Vinova loza je u negotinskom kraju gajena još u rimsko doba još od III veka. Rajačke pivnice su jedinstveni arhitektonski kompleks vinskih podruma, njih 270, nastao od polovine XVIII veka do tridesetih godina prošlog veka. Ukopane su dva metra u zemlju kako bi temperatura vrlo malo varirala tokom godine. Pivnice su građene od tesanog kamena i od brvana. Kuće su ušorene i povezane ulicama, sokacima i trgovima. Podrumi su delimično ukopani u zemlju, a na spratu su prostorije za boravak u doba berbe ili negovnja vina. Slične su sačuvane u Rogljvu i Smedovcu.

Nekada je u Rajcu bilo 316 pivnica, a sada ih je tek šezdesetak. U tom jedinstvenom kamenom gradu oduvek je stanovalo vino.

U vreme dok je filoksera harala vinogradima Francuske, sedamdesetih godina XIX. veka, Krajina se pojavljuje kao izvoznik vina u Francusku, Austrougarsku, Nemačku, Rusiju, jer domaća loza uzgajana na živom pesku uz obale Dunava kojoj filoksera nije mogla da naškodi. Austrougarska je do 1911. godine imala svoj konzulat preko koga je trgovala krajinskim vinima. Vina su se izvozila brodovima preko luke u Radujevcu na Dunavu. Prva vinogradska zadruga u Negotinu osnovana je 1890. godine nakon masovnog propadanja vinograda od filoksere. Krajem XIX. veka Krajina je imala najveće površine zasađene vinovom lozom u Srbiji.

Vinogradarstvo i vinarstvo danas

Negotinska Krajina se nalazi u ravnici okruženoj polaninama Miroč, Crni Vrh i Deli Jovan, sa jedne i Dunavom i Timokom sa druge strane, što uslovljava veoma specifićnu klimu ovog područja koja je izrazito kontinentalna i karakterišu je veoma topla leta i hladne zime.

Preovlađuju tri osnovna tipa zemljlišta: aluvijalni nanosi, jezerski sedimenti i eruptivne stene i krečnjak. Prema sadašnjim procenama u negotinskom vinogorju ima oko 1000 ha pod vinogradima.

Od autohtonih i starih sorti ovde se neguju bagrina, začinak, prokupac, vranac i smederevka. Bagrina daje belo vino koje ima zlatno zutu boju i karakterističan buke. Ovu staru sortu grožđa danas su zamenili italijanski rizling, sovinjon i semijon. Začetnik je sorte grožđa koja služi kao bojadiser.

Rajac, Rogljevo i Smedovac tri susedna sela bogate vinarske istorije i veoma atraktivnih pimnica čine poseban deo vinogorja Negotinske krajine. Ova sela imaju i najmirisnija crvena vina koja su srećan spoj dobre zemlje, puno sunca i nadmorske visine od 150 do 250 metra. Među krajinskim vinima veliki renome imaju crna vina dobijena od prokupca, crnog burgundca i gamea. Vina imaju intenzivno crvenu boju, prijatnog su ukusa i bukea. Od belih vina poznati su bagrina, semijon, italijanski rizling, sovinjon i smederevka.